យល់ដឹងអំពី «ការលែងលះដោយការព្រមព្រៀង»៖ នីតិវិធី លក្ខខណ្ឌ និងផលប្រយោជន៍ផ្លូវច្បាប់
នៅពេលដែលជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍មិនអាចបន្តទៅមុខទៀតបាន ការជ្រើសរើសផ្លូវលែងលះដោយវិធីអរិយធម៌ គឺជាជម្រើសល្អបំផុតសម្រាប់ភាគីទាំងសងខាង។ នៅក្នុងច្បាប់កម្ពុជា (ក្រមរដ្ឋប្បវេណី) «ការលែងលះដោយការព្រមព្រៀង» គឺជាទម្រង់នៃការលែងលះដែលលឿនបំផុត មានភាពសន្តិវិធីបំផុត និងកាត់បន្ថយផលប៉ះពាល់ផ្លូវចិត្តដល់គ្រួសារបានច្រើនជាងគេ។
អត្ថបទនេះនឹងជួយឱ្យអ្នកយល់ដឹងកាន់តែច្បាស់អំពីដំណើរការ និងលក្ខខណ្ឌនៃការលែងលះដោយព្រមព្រៀងគ្នា។
១. តើអ្វីជា «ការលែងលះដោយការព្រមព្រៀង»?
ការលែងលះដោយការព្រមព្រៀង គឺជាករណីដែលប្តីនិងប្រពន្ធ ស្ម័គ្រចិត្តបញ្ចប់ជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍ជាមួយគ្នា ដោយគ្មានការបង្ខិតបង្ខំ និងបានព្រមព្រៀងគ្នាជាឯកច្ឆន្ទលើចំណុចសំខាន់ៗទាំងអស់ដែលពាក់ព័ន្ធ។
ដើម្បីឱ្យការលែងលះដោយព្រមព្រៀងអាចសម្រេចទៅបាន ប្តីប្រពន្ធត្រូវព្រមព្រៀងគ្នាលើ ៣ ចំណុចធំៗ៖
- ការស្ម័គ្រចិត្តលែងលះ៖ ភាគីទាំងពីរយល់ស្របគ្នាក្នុងការផ្តាច់ចំណងអាពាហ៍ពិពាហ៍។
- ការបែងចែកទ្រព្យសម្បត្តិ និងបំណុល៖ ការព្រមព្រៀងលើការបែងចែកទ្រព្យសម្បត្តិរួម និងកាតព្វកិច្ចសងបំណុល (បើមាន)។
- សិទ្ធិអំណាចមាតាបិតាលើកូន៖ ការកំណត់ថាតើខាងណាជាអ្នកបីបាច់ថែរក្សាកូន, កាតព្វកិច្ចផ្តល់ប្រាក់អាហារកិច្ច (ប្រាក់ចិញ្ចឹមកូន), និងសិទ្ធិក្នុងការចូលជួបសួរសុខទុក្ខកូន។
២. លក្ខខណ្ឌ និងកិច្ចព្រមព្រៀងដែលត្រូវរៀបចំ
មុននឹងដាក់ពាក្យទៅតុលាការ ប្តីប្រពន្ធត្រូវរៀបចំ «កិច្ចព្រមព្រៀងលែងលះ» ជាលាយលក្ខណ៍អក្សរ ដោយចែងឱ្យបានច្បាស់លាស់អំពី៖
- ទ្រព្យសម្បត្តិ៖ ទ្រព្យដោយឡែក (ទ្រព្យមានមុនរៀបការ ឬទទួលបានពីមរតក/អំណោយ) ត្រូវរក្សាទុកជាទ្រព្យផ្ទាល់ខ្លួន។ រីឯទ្រព្យសម្បត្តិរួមដែលរកបានកំឡុងពេលរៀបការ ត្រូវចែងចែកគ្នាតាមការព្រមព្រៀង។
- កូនក្នុងបន្ទុក៖ ប្រសិនបើមានកូនអនីតិជន (អាយុក្រោម ១៨ ឆ្នាំ) ត្រូវព្រមព្រៀងគ្នាតាមលក្ខខណ្ឌល្អបំផុតសម្រាប់អនាគត និងផលប្រយោជន៍របស់កូន (ឧទាហរណ៍៖ កូនរស់នៅជាមួយម្តាយ/ឪពុក ហើយភាគីម្ខាងទៀតត្រូវបង់ប្រាក់អាហារកិច្ចប៉ុន្មានក្នុងមួយខែ)។
៣. នីតិវិធីនៃការលែងលះនៅតុលាការ (ជំហានអនុវត្ត)
ទោះបីជាមានការព្រមព្រៀងគ្នាក៏ដោយ ការលែងលះផ្លូវច្បាប់ជាផ្លូវការត្រូវតែធ្វើឡើងតាមរយៈសាលក្រមតុលាការ។ នីតិវិធីមានដូចតទៅ៖
- ជំហានទី ១ (ការដាក់ពាក្យ)៖ ប្តីប្រពន្ធរួមគ្នារៀបចំពាក្យសុំលែងលះ និងកិច្ចព្រមព្រៀងលែងលះ រួចដាក់ជូនទៅ តុលាការដំបូងរាជធានី/ខេត្ត ដែលសាម៉ីខ្លួនរស់នៅ។
- ជំហានទី ២ (ការសម្រុះសម្រួល)៖ ចៅក្រមនឹងកោះហៅប្តីប្រពន្ធទាំងពីរមកសម្រុះសម្រួល។ នេះជានីតិវិធីកាតព្វកិច្ចតាមច្បាប់ ដើម្បីពិនិត្យមើលថាតើប្តីប្រពន្ធអាចត្រូវរ៉ូវគ្នាយ៉ាងណា ឬតើការព្រមព្រៀងលែងលះនេះធ្វើឡើងដោយសេរី និងមិនមានការបង្ខិតបង្ខំ ឬអយុត្តិធម៌ខ្លាំងលើភាគីណាមួយឡើយ។